Czy kontener morski to obiekt budowlany?

• Fakty sprawdzone
  Nasze artykuły są oparte o przepisy prawa, orzecznictwo sądów oraz doświadczenie kancelarii.

Obiekty spełniające standardy tzw. kontenerów morskich używane są nie tylko do transportu towarów. Ze względu na łatwą dostępność oraz wysokie walory użytkowe wykorzystywane są do wielu rozmaitych celów, m.in. do zakwaterowania tymczasowych pracowników, jako obiekty handlowe, magazynowe itp. Pojawia się zatem pytanie – czy takie kontenery klasyfikuje się jako obiekty budowlane? Ma to znaczenie m.in. ze względu na ryzyko narażenia się na zarzuty o tzw. samowolę budowlaną.

Czym jest kontener morski?

Kontener morski to standaryzowana, stalowa skrzynia transportowa służąca do przewozu towarów w transporcie morskim, a następnie kolejowym i drogowym (tzw. transport intermodalny). Kluczowe jest to, że taki kontener ma ujednolicone wymiary i narożniki mocujące, dzięki czemu można go szybko przeładowywać dźwigami i układać warstwowo na statkach, wagonach i naczepach.

Najczęstsze typy kontenerów:

• uniwersalny (dry) – najpopularniejszy, na suche towary;
• chłodniczy (reefer) – z agregatem do kontroli temperatury, na produkty nietrwałe, mrożonki;
• bez boków i góry (flat rack) – na ładunki ponadgabarytowe, np. maszyny, elementy konstrukcyjne;
• kontener cysterna (tank container) – zbiornik w ramie kontenerowej, na paliwa, chemię, płyny spożywcze.

Różne przeznaczenie kontenerów morskich

Kontenery wykorzystuje się do wielu innych celów niż transportowe, ponieważ są łatwo dostępne (produkowane masowo), wytrzymałe, mają standardowe wymiary, można je łatwo przerabiać oraz ze sobą łączyć.

Najczęstsze alternatywne zastosowania:

• magazyny: dla firm i na budowach;
• zaplecze budowy: biura, szatnie, sanitariaty, pomieszczenia socjalne;
• modułowe obiekty użytkowe: biura, kioski, punkty usługowe, portiernie;
• zakwaterowanie tymczasowe: noclegi pracownicze, domki turystyczne, rozwiązania interwencyjne;
• gastronomia i handel sezonowy: bary, kawiarnie, sklepy pop-up (tymczasowe);
• wydarzenia: zaplecza (np. przebieralnie), magazyny techniczne, punkty informacyjne;
• infrastruktura techniczna: serwerownie, rozdzielnie, agregaty, moduły energetyczne.

W praktyce kontenery często pełnią więc funkcje typowe dla obiektów budowlanych.

Należy tu wyjaśnić, że zgodnie z definicją z Prawa budowlanego (art. 3 pb), o obiekcie budowlanym mówi się, mając na myśli budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych.

Więcej o różnych kategoriach obiektów budowlanych można przeczytać w artykułach:

• Kiedy budynek jest trwale związany z gruntem?
• Obiekt małej architektury – co to?

Kiedy kontener morski może zostać uznany za obiekt budowlany?

Jak wyjaśnia Główny Urząd Nadzoru Budowlanego (GUNB), kontenery wykorzystywane do transportu towarów nie są obiektami budowlanymi. W związku z tym ich ustawianie na placach składowych czy w portach nie powinno być utożsamiane z realizacją obiektów budowlanych.

Jednocześnie urząd przypomina, że zgodnie z Prawem budowlanym, obiekty kontenerowe mogą zostać uznane za tzw. tymczasowe obiekty budowlane. Warunkiem takiej interpretacji jest ich przeznaczenie do czasowego użytkowania w okresie krótszym od ich trwałości technicznej, przewidzenie przeniesienia w inne miejsce lub do rozbiórki, a także brak trwałego połączenia z gruntem. Muszą być także wykonane z tzw. wyrobów budowlanych. Dlatego wykorzystanie do adaptacji kontenerów morskich (np. do wykonania obudowy) materiałów oznaczonych jako wyroby budowlane może przesądzać o spełnieniu powyższej definicji.

Kwestie uznawania danych materiałów za wyroby budowlane regulują Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiające zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylające dyrektywę Rady 89/106/EWG oraz Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych.

Co do zasady budowa obiektów kontenerowych – rozumianych jako tymczasowe obiekty budowlane – wymaga jedynie zgłoszenia. Pozwolenia na budowę będzie natomiast wymagał obiekt, który:

• nie zostanie rozebrany lub przeniesiony w inne miejsce przed upływem 180 dni od daty rozpoczęcia budowy wskazanej w zgłoszeniu,
• jest trwale związany z gruntem.

Kwestia zakwalifikowania obiektu kontenerowego do kategorii tymczasowych obiektów budowlanych może w niektórych sytuacjach sprawiać trudności. W razie wątpliwości związanych z tym, jakich formalności w danym przypadku dochować, warto zasięgnąć porady u specjalisty zajmującego się prawem budowlanym.

O tym, czym grozi tzw. samowola budowlana, można przeczytać w artykule:

• Czym jest samowola budowlana?